De Eenhoorn verkoopt koffies uit verschillende landen en continenten. Elk land heeft zijn eigen werkproces, smaakprofiel en type boon. In deze blog gaan wij dieper in op de geschiedenis van koffie, bewerking van koffie en de smaak van koffie uit Indonesie. De focus ligt op Indonesie, omdat onze nieuwste koffie afkomstig is van Java. 

Indonesië
Indonesië is een zeer vruchtbaar land vol met natuurlijke bronnen. Landbouw is de ruggengraat van de Indonesische economie. Het land is de producent van een aantal belangrijke “cash crops”die groeien op grote plantages of bij kleine boeren. De volgende landproducten worden in grote hoeveelheden geproduceerd: palmolie, suikerriet, nootmuskaat, cacao, thee, tabak, kaneel, kruidnagelen en koffie. Vanwege goede grond en voldoende regenval behoort Indonesië inmiddels tot de top drie landen in de wereld als het gaat om de productie van koffie. Ongeveer 90% van deze koffie is de Robusta soort en 10% van de Arabica soort.
Rond 1696 sloeg de eerste koffieproducent aan in Indonesië. Daarna werd er jarenlang onder leiding van de Nederlanders op grote schaal koffie verbouwd. Goede infrastructuur maakte het mogelijk om deze koffie te verbouwen en te exporteren. In 1712 is de eerste zak koffie voor een enorme prijs geveild in Amsterdam. Het mag dan ook duidelijk zijn dat de koffiehandel enorm winstgevend is geweest voor de VOC.
In Indonesië worden het merendeel van de bonen verwerkt door middel van een semigewassen proces. Hierdoor wordt de aciditeit aanzienlijk lager maar de body en het mondgevoel wordt zachter, ronder en voller. Verder heeft de koffie tonen van aardse, houtige en kruidige tonen. In Afrika zouden deze eigenschappen als een defect worden gezien, maar in Indonesië hoort het echt bij het smaakprofiel. De Arabica koffie uit Indonesië is complex en kruidig, vol van body en funky.  

Java
In het westen van Java werd de eerste koffie van Indonesië verbouwd. Op Java is men begonnen met het verbouwen van Arabica. De verbouwing van Arabica heeft aan het eind van de 19e eeuw enorm te lijden gehad onder de koffieroest. In die tijd is er toen veel Robusta aangeplant, omdat Robusta niet gevoelig voor koffieroest. Nu de Indonesiërs zien dat de wereldwijde vraag naar Arabica aan het toenemen is, wordt er steeds meer Arabica aangeplant. Op West-Java worden tegenwoordig nieuwe Arabica variëteiten ontwikkeld, waaronder Andung Sari, Sigararuntang, Kartika en S-lijnen. Een aantal bekende traditionele Arabica variëteiten waarmee gewerkt wordt zijn Typica, Jember en Ateng.

Op Oost-Java wordt de koffie op een aantal grote staatsplantages verbouwd. De grootste zijn Blawan, Jampit, Pancoer, Kayumas en Tugosari. De oogstperiode in Java is relatief lang, omdat niet alle koffiebessen tegelijk rijp zijn. De meeste koffie wordt geoogst tussen juni en oktober. Op Java worden de bonen verwerkt door middel van de gewassen methode. Er zijn een paar hele bijzondere koffies te verkrijgen op Java.

Blawan koffie:
De koffie die we nu aanbieden is een koffie afkomstig van de Blawan plantage die gelegen is op het schitterende plateau van de vulkaan Ijen. In 2012 heeft onze koffiebrander Joost deze plantage bezocht. De vulkaan ligt op Oost-Java en is nog steeds actief. De vulkaan heeft een schitterende krater waar zwavel wordt gewonnen. Blawan is een onderdeel van de PTPN 12 en is 500 hectare groot. Deze plantage is in 1870 door de Nederlandse koloniale overheid opgezet. De eerste koffie werd op de berg Blau aangeplant op 1774 meter hoogte, vlak bij Blawan. In Blawan werken in de oogstperiode veel mensen. Deze komen uit naburige dorpen om de koffie met de hand te plukken. In de drukste periode van het seizoen zijn er 1000 arbeiders werkzaam op de plantage.

Deze koffie is een 100% Arabica Typica variëteit, in de schaduw gegroeid. De grootste oogst gebeurt met de hand in de periode van mei tot september. Daarna worden de bessen ontpulpt in een “pulper”. Deze machine verwijdert het vruchtvlees. Als de bessen ontdaan zijn van het vruchtvlees worden ze per 25 kilo in een “bak fermentasi” geplaatst. In deze bak vindt de fermentatie van de bonen plaats. Door deze fermentatie wordt het slijmlaagje rondom de boon verwijderd. Daarna worden de bonen gewassen. De natte bonen worden op een betonnen plaats te drogen gelegd in de zon. Daarna volgt er nog een tweede droging in een bak die wordt verwarmd tot 40 graden Celsius. In deze bak worden de bonen teruggedroogd tot 11 % vocht. Voordat de bonen verscheept worden, worden de bonen gesorteerd op kwaliteit en grootte.

Smaakprofiel:
De koffie die Blawan produceert is een “typische” Java koffie. Deze koffie heeft zeer volle body gecombineerd met een lage aciditeit en heeft een zuivere koffiesmaak. In de aroma van deze koffie vindt men tonen van bitterzoete chocolade en tabak. In de smaak zijn tonen te vinden van koffie, kaneel en chocolade. Deze koffie is bij uitstek geschikt voor een zachte espresso met een volle koffiesmaak. Ook in een cappuccino is het een koffie waarbij de koffiesmaak behouden blijft.

Andere koffies uit Indonesië

Kopi Luwak
Een van de bekendste koffies is Kopi Luwak. Dit is een koffie die op een bijzondere manier wordt gefermenteerd. De rijpe bessen worden namelijk gevoerd aan Civetkatten. Deze dieren worden in kooien gehouden en krijgen als voer deze bessen. In het spijsvertering kanaal wordt het vruchtvlees verteerd en de koffieboon blijft in tact. Die bonen worden uit de feces van de katten gehaald, gewassen en gedroogd. Het eindresultaat is een bijzondere, zachte, maar frisse koffie. De Eenhoorn heeft deze koffie nooit aangeboden, omdat de prijs/kwaliteitverhouding ver uit balans is. Tevens is het romantische verhaal van de wilde Civetkatten die vrij rondlopen op de plantages niet waar.

Old Brown Java
Een andere bijzondere koffie die van oudsher uit Java komt is de Old Brown Java. Deze koffie is bijzonder, omdat ze wel 2 tot 5 jaar bewaard kan worden en mag rijpen voordat ze in verkoop gaat. Het unieke bewaarproces van deze koffie komt nog uit de 16e eeuw. Koffie uit Java werd op de VOC-schepen die naar Nederland terugzeilden gebruikt als ballast. Bij aankomst bleek dat deze koffie door de invloed van de zee, het bewaarproces in houten vaten een robuuste, volle koffie was geworden met aardse tonen en een lange nasmaak. 

Share this post

comments (0)

No comments at this moment